To Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής Παρουσίαση από τον Πρόεδρο Ευστράτιο Γαλλόπουλο

>>Οι εγκαταστάσεις του Τμήματος Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής στην Πανεπιστημιούπολη

To Τμήμα Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Πληροφορικής (Computer Engineering and Informatics Department ή CEID) της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών ιδρύθηκε το 1979, δέχτηκε τους πρώτους φοιτητές του το 1980, και είχε τους πρώτους αποφοίτους (γνωστούς ως CEIDάδες) το 1985. Ως «πτυχιούχους των ρομπότ» τους χαρακτήρισε ένα άρθρο εφημερίδας της εποχής. Οι επιστημονικές περιοχές που καλείτο να καλύψει το νέο τμήμα ήταν η Τεχνολογία των Υπολογιστών, των Τηλεπικοινωνιών και της Επιστήμης των Υπολογιστών. Το 1984 ιδρύεται και το Τμήμα Επιστήμης των Υπολογιστών στο Πανεπιστήμιο Κρήτης. Αυτές οι ενέργειες σηματοδότησαν την αποδοχή της επιστήμης και της τεχνολογίας των υπολογιστών και της πληροφορικής ως αυτόνομου επιστημονικού αντικειμένου στα ελληνικά πανεπιστήμια. «Κάλλιο αργά, παρά ποτέ», που λέει και η λαϊκή σοφία! Στις ΗΠΑ, το πρώτο τμήμα Computer Science ιδρύθηκε το 1962 (Purdue University), ενώ μεταξύ 1964-1972 ιδρύθηκαν τα πρώτα τμήματα στην Ευρώπη.
Το Τμήμα έχει απονείμει περισσότερα από 5.000 διπλώματα μηχανικού, ΜΔΕ και διδακτορικά. Το απονεμόμενο δίπλωμα είναι μεταπτυχιακού επιπέδου και από το 2018-19 θα υποστηρίζονται 3 νέα Διατμηματικά Μεταπτυχιακά (σε συνεργασία με τα Τμήματα Ηλεκτρολόγων Μηχ. Τεχν. Υπολ., Μηχανολόγων Μηχ. & Αεροναυπηγών, Μαθηματικών και Ιατρικής). Όλα αυτά γίνονται με υπερπροσπάθεια, καθώς είμαστε λίγοι καθηγητές για έναν πολύ μεγάλο αριθμό φοιτητών (και από μετεγγραφές) – για παράδειγμα, ανακοινώθηκε ότι του χρόνου θα υπάρχουν 214 εισακτέοι. Ευτυχώς, μας υποστηρίζει μια εξαιρετική Γραμματεία και λίγοι συμβασιούχοι. Αδημονούμε όμως για προκηρύξεις και εκλογές νέων, διεθνώς καταξιωμένων συναδέλφων καθώς και για τη μετεγκατάστασή μας σε νέο, σύγχρονο κτίριο μετά την ολοκλήρωσή του.
Το Τμήμα είναι οργανωμένο σε 3 Τομείς (Υλικού και Αρχιτεκτονικής, Λογικού, Εφαρμογών και Θεμελιώσεων), που εκτείνονται σε όλο το εύρος της Επιστήμης και της Τεχνολογίας των Υπολογιστών, Πληροφορικής και Επικοινωνιών. Σήμερα βέβαια δεν υπάρχουν επιστημονικά στεγανά (που στεγνώνουν την επιστήμη) και τα όρια των περιοχών είναι δυσδιάκριτα. Ας πούμε ότι ασχολούμαστε με τεχνουργήματα (artifacts), κατά τον εύστοχο χαρακτηρισμό του Herbert Simon, που σχεδιάζονται με επιστημονικές αρχές και «πολυτεχνική ευφυΐα», ενώ ισχύει ότι «science, engineering and mathematics are irrevocably interwoven in the fabric of computing» (κατά τον P.J. Denning). Στα 5 χρόνια του πρώτου κύκλου σπουδών, διδάσκονται μαθήματα από όλο το εύρος της επιστήμης, ενώ στο τελευταίο εξάμηνο εκπονείται η Διπλωματική Εργασία. Η Υπολογιστική Σκέψη, που χρησιμοποιείται σε όλα τα επιστημονικά πεδία, διδάσκεται - άμεσα ή έμμεσα - σε όλα τα μαθήματα. Πολλά είναι εργαστηριακά και αρκετά έχουν έντονη μαθηματική χροιά. Πολλά μαθήματά μας διατίθενται βιντεοσκοπημένα ως OpenCourses. Όπως φαίνεται και στις ανακοινώσεις της ιστοσελίδας μας (https://www.ceid.upatras.gr/el) και στο Facebook, το Τμήμα και οι φοιτητικοί του όμιλοι οργανώνουν συχνά παρουσιάσεις που αφορούν σε τρέχοντα επιστημονικά ζητήματα καθώς και την καλλιτεχνική εκδήλωση ArtWare.
Οι ερευνητικές μας δραστηριότητες αποτυπώθηκαν πρόσφατα στην επετηρίδα Research@CEID. Τα εργαστήρια και το Υπολογιστικό Κέντρο είναι καλά εξοπλισμένα, και τα μέλη του Τμήματος δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκά και εθνικά έργα, συνεργαζόμενοι με ερευνητές άλλων τμημάτων στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Το Τμήμα συμμετέχει στη διοργάνωση σημαντικών επιστημονικών εκδηλώσεων, όπως το κορυφαίο Ευρωπαϊκό συνέδριο θεωρητικής πληροφορικής ICALP’19 (Ιnt’l. Conference on Automata, Languages and Programming), το SETN’18 (10th Hellenic Conference on Artificial Intelligence), το ALGO’15, το 2015 Gene Golub SIAM Summer School, κ.ά.
Από τα πρώτα χρόνια λειτουργίας, το Τμήμα ήταν βασικός τροφοδότης δημόσιων οργανισμών και ιδιωτικών εταιρειών (τραπεζών, κινητής τηλεφωνίας, κ.λπ.) με πολυμήχανα στελέχη που με τις επιστημονικές τους γνώσεις («χτίστη» παρά «χρήστη», κατά την εύστοχη ρήση του Ομότιμου Καθηγητή κ. Αθανάσιου Τσακαλίδη) είχαν κεντρικό ρόλο στο στήσιμο στην Ελλάδα του οικοσυστήματος της τεχνολογίας των Η/Υ και πληροφορικής καθώς και των σχετικών αυτοματισμών και δικτυώσεων στην Ελλάδα και στο Πανεπιστήμιο. Επίσης, απόφοιτοί μας πρωτοστάτησαν στην εισαγωγή μαθητών στην Πληροφορική, καθώς και στο στήσιμο των σχετικών υπηρεσιών του ΥΠΕΠΘ. Ο ερευνητικός και τεχνολογικός οργανισμός IΤΥΕ-Διόφαντος, που είναι ο βασικός τεχνολογικός φορέας του Υπουργείου σε θέματα Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών, ιδρύθηκε το 1985 από καθηγητές του Τμήματος, και από τότε έχουμε έντονη παρουσία σ’ αυτόν. Αφιερώνουμε επίσης πολύ χρόνο σε ενημερώσεις σχολείων σχετικά με την επιστήμη και το επάγγελμα.
Στα 30 και άνω χρόνια που μεσολάβησαν από την ορκωμοσία των πρώτων αποφοίτων, οι σαρωτικές αλλαγές που έχουν επέλθει στην κοινωνία, στην οικονομία, στην υγεία, δηλαδή σχεδόν σε κάθε ανθρώπινη δραστηριότητα, βασίζονται ή οφείλονται - σε μεγάλο βαθμό - στις επιστήμες και τεχνολογίες που αποτελούν γνωστικά αντικείμενα του Τμήματος. Θα μπορούσε να πει κάποιος ότι (σχεδόν) τα πάντα είναι Πληροφορική ή ότι στηρίζονται στις τεχνολογίες της. Πολλές εταιρίες είναι ουσιαστικά πλατφόρμες λογισμικού που στηρίζονται σε πολύπλοκους συνδυασμούς υλικού και μηχανισμούς επικοινωνίας, συντονισμού και ανάκτησης. Κατά συνέπεια, οι προοπτικές εργασίας είναι εξαιρετικές και όποιος απόφοιτος έχει όρεξη, έχει και επιλογές. Η φοίτηση στο Τμήμα προετοιμάζει κατάλληλα τους φοιτητές, τόσο λόγω του περιεχομένου των μαθημάτων, όσο και γιατί, υπό κανονικές συνθήκες, το Δίπλωμα σηματοδοτεί ότι ο κάτοχός του παρακολούθησε περισσότερα από 50 μαθήματα που απλώνονται σε όλο το εύρος της επιστήμης, με αποτέλεσμα να αποκτήσει γνώσεις και δεξιότητες ευρέως φάσματος. Το πρόγραμμα σπουδών επικεντρώνεται στην Ε&ΜΥΠΕ, αποτελώντας πρότυπο για νεότερα, ομοειδή τμήματα στην Ελλάδα και διαφοροποιείται από άλλα που αφορούν εν μέρει στο αντικείμενο των υπολογιστών.
Τα επιστημονικά ζητήματα που μας αφορούν, είτε πιάνουν πρωτοσέλιδα (π.χ. Τεχνητή Νοημοσύνη, Internet of Things, Data Science, Blockchain, Quantum Computing), είτε είναι κρυμμένα (π.χ. τεχνολογία, πολυπλοκότητα, αρχιτεκτονική, ασφάλεια και παθολογίες των υπολογισμών, των αλγορίθμων και των συστημάτων), εξελίσσονται ραγδαία. Η πρόκληση είναι να μεταδώσουμε τη σχετική τεχνογνωσία εμπνέοντας τους φοιτητές, αλλά και ενημερώνοντάς τους για τις ευθύνες που φέρουν ως μηχανικοί και επειδή, παραφράζοντας τον Marshall McLuhan, τα εργαλεία που διαμορφώνουμε, στη συνέχεια μπορεί να διαμορφώνουν και αυτά εμάς.
Απόφοιτοί μας συνεισφέρουν στις παγκόσμιες τεχνολογικές εξελίξεις και στην ανάπτυξη της χώρας από θέσεις που κατέχουν σε κορυφαία ακαδημαϊκά και ερευνητικά ιδρύματα, στελεχώνουν εταιρείες στο εξωτερικό και στην Ελλάδα, ιδρύουν startups, κ.λπ. Είχαμε την ευκαιρία να δούμε μερικές περιπτώσεις στα περίπτερα του Patras IQ, ενώ στον τύπο, στο διαδίκτυο, στα πεπραγμένα πρόσφατης ημερίδας και στα παρακάτω προφίλ διαβάζουμε και άλλες ενδιαφέρουσες ιστορίες που τιμούν το Τμήμα. Είμαστε περήφανοι για όλους!

Δήμητρα Γκόρου (CEID’08) – Senior Data Scientist, ASML, Veldhoven, The Netherlands
Η ενασχόλησή μου με την πληροφορική με οδήγησε σε προπτυχιακές σπουδές στο Τμήμα, το οποίο ήταν γνωστό για τον ενημερωμένο κύκλο σπουδών του. Αυτό μου παρείχε υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης στον προγραμματισμό και στα μαθηματικά της πληροφορικής. Αποφοιτώντας, είχα αποκτήσει γνώσεις που θεμελίωσαν την επαγγελματική μου πορεία, τόσο για το διδακτορικό μου από το Delft University of Technology, όσο και ως επαγγελματία σε εταιρείες στο εξωτερικό. Τώρα εργάζομαι ως Senior Data Scientist στην ASML, την κορυφαία εταιρεία εξοπλισμού για την κατασκευή chips.
Γιάννης Ζαούδης (CEID’09) - Founder & CTO at Pollfish, Αθήνα
Το πάθος και η όρεξη για δημιουργία ψηφιακών προϊόντων γαλουχήθηκε από την πρώτη μέρα στο Τμήμα. Η έμφαση στη λεπτομέρεια και η προσήλωση στο engineering και τις λύσεις που δίνει στους πελάτες είναι τα εφόδια που χρησιμοποιώ καθημερινά για να πετύχω τους στόχους μου. Η Pollfish δημιουργήθηκε από τρεις απόφοιτους του CEID και έναν γραφίστα το 2013, και δίνει μια νέα προσέγγιση στις έρευνες αγοράς παρέχοντας ακριβή, οικονομικά και γρήγορα αποτελέσματα επικοινωνώντας με καταναλωτές 24/7 σε όλον τον πλανήτη.
Ιωάννα Κουρή (CEID’08) – Freelance Software Engineer, UK
Ως embedded engineer στην πενταετή μου εμπειρία με την OCZ Technology Ltd., είχα την ευκαιρία να εφαρμόσω πλήθος αλγοριθμικών λύσεων σε ζητήματα SSD αποθήκευσης. Tώρα ως s/w freelancer, το ευρύ φάσμα γνωστικών αντικειμένων που διδάχτηκα στο Τμήμα μου δίνει την δυνατότητα να εξερευνώ και να κατανοώ μια σειρά από διαφορετικές τεχνολογίες, να αντιλαμβάνομαι τις βασικές αρχές τους και να μπορώ να εμπλουτίζω τις ήδη υπάρχουσες γνώσεις που έχω λάβει από τις σπουδές μου με εξειδικευμένες τεχνικές λεπτομέρειες, ώστε να καθοδηγώ με επιτυχία τις συνεργαζόμενες ομάδες στο σχεδιασμό και την υλοποίηση embedded συστημάτων.
Αλέξανδρος Κουρής (CEID’15) - Ph.D. Candidate, Imperial College London
Το στοχευμένο υπόβαθρο που απέκτησα στο Τμήμα αποτελεί βασικό πυλώνα της έρευνάς μου στη Ρομποτική και στην Τεχνητή Νοημοσύνη, με επιβλέποντα καθηγητή τον δρ. Χρήστο Μπουγάνη (CEID’98) και ως μέλος του Intelligent Digital Systems Lab στο Electrical and Electronic Engineering Department του Imperial College. Είμαι ευγνώμων για τη στήριξη και καθοδήγηση που έλαβα και τα πολύτιμα ερεθίσματα για τον κόσμο της έρευνας που αποτέλεσαν σημαντικό παράγοντα στη χορήγηση της υποτροφίας μου από το UK Engineering and Physical Sciences Research Council (EPSRC).
Νίκος Κωσταράς (CEID’05, ΜΔΕ ΟΣΥΛ’08) - Senior Team Leader, Clearswift, UK
Έχοντας κλείσει 14 χρόνια εργασίας στον τομέα της πληροφορικής και των τηλεπικοινωνιακών συστημάτων, είναι βέβαιο πως οι γνώσεις που έλαβα στο Τμήμα αποτέλεσαν την πολύτιμη βάση πάνω στην οποία έχτισα την επαγγελματική μου εμπειρία. Τόσο σαν embedded system architect, όσο και σαν senior team leader, ήταν πάρα πολλές οι φορές που η πολυσχιδής και εμπεριστατωμένη γνώση που έλαβα μου επέτρεψε να αναλύσω αρχιτεκτονικά προβλήματα, να προσδιορίσω την πολυπλοκότητα των λύσεων και να καθοδηγήσω ομάδες στην επίλυση προβλημάτων, εντός και εκτός Ελλάδας, σε συνεργασία με εταιρείες του εξωτερικού και κυρίως της Αγγλίας, όπου διαμένω τα τελευταία χρόνια.
Αθανάσιος Ν. Νικολακόπουλος (CEID’10, ΜΔΕ ΕΤΥ ’11, Διδ. ’16) - Research Associate, University of Minnesota, USA
Έχοντας ολοκληρώσει όλες μου τις σπουδές στο CEID, πριν συνεχίσω ως ερευνητής στις ΗΠΑ, μπορώ να πω με σιγουριά πως το τμήμα μας αποτέλεσε για εμένα ιδανικό εκκολαπτήριο, με γενναιόδωρους και καταξιωμένους διδάσκοντες που με βοήθησαν να σμιλεύσω μια ερευνητική οντότητα αυτόνομη, πρωτότυπη, και δημιουργική. Εύχομαι να φανώ επάξιος συνεχιστής της λαμπρής παράδοσης που θέλει τους αποφοίτους του τμήματος μας να διαπρέπουν επιστημονικά σε ολόκληρο τον κόσμο.