Δύο βραβευμένες απόφοιτοι της Αρχιτεκτονικής

>>Στη φωτογραφία διακρίνονται: Η Μαρίνα Κουνάβη 3η από αριστερά και δεξιά η Κατερίνα Πετροχείλου, μαζί με την ομάδα τους "Architects for Urbanity" 

Δύο απόφοιτες της Αρχιτεκτονικής σχολής του Πανεπιστημίου Πατρών, η Μαρίνα Κουνάβη και η Κατερίνα Πετροχείλου κέρδισαν με την υπόλοιπη ομάδα των Architects for Urbanity το πρώτο βραβείο στο διεθνή αρχιτεκτονικό διαγωνισμό που πραγματοποιήθηκε στη Βάρνα της Βουλγαρίας για την κατασκευή του νέου κτιρίου της βιβλιοθήκης της πόλης. Η βιβλιοθήκη της Βάρνας αποτελεί ένα ίδρυμα ηλικίας 130 ετών, έχοντας μια συλλογή που απαριθμεί πάνω από 860.000 αντικείμενα διάσπαρτα σε έξι διαφορετικά κτίρια. Πέρυσι αποφασίστηκε η διοργάνωση του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού για ένα νέο ενιαίο κτίριο που θα συγκεντρώνει όλη τη συλλογή. Ανάμεσα σε 370 συμμετοχές από 64 χώρες, τα αρχιτεκτονικά σχέδια των Architects for Urbanity κατάφεραν να εντυπωσιάσουν. Είναι ιδιαίτερη χαρά μας που η Κατερίνα και η Μαρίνα μάς μίλησαν όχι μόνο για αυτή τους την επιτυχία αλλά και για το Πανεπιστήμιο Πατρών από το οποίο ξεκίνησαν όλα.

 Περιγράψτε μας την ιδέα σας που διακρίθηκε στο διεθνή αρχιτεκτονικό διαγωνισμό για το νέο κτίριο της Βιβλιοθήκης στη Βάρνα της Βουλγαρίας, αναλύοντας και τον λόγο που πιστεύετε ότι τη διαφοροποίησε από τις υπόλοιπες συμμετοχές.

Όπως το όνομα του ίδiου του γραφείου προτείνει – “Architects for Urbanity”, η βασική ιδέα του project στοχεύει σε ένα κτίριο όπου η αστικότητα εισχωρεί στο εσωτερικό του, δημιουργώντας μια βιβλιοθήκη για την πόλη. Η ιδέα του αστικού εκφράζεται μέσα από το διαγώνιο κενό χώρο. Το πρόγραμμα της βιβλιοθήκης αναλύεται σε ένα καθαρό ορθογώνιο όγκο ο οποίος ορίζεται από τη μία με την σαφώς ορισμένη ζώνη του αρχείου και από την άλλη διαιρείται από το “κενό”‐ το χώρο του άυλου, το χώρο της γνώσης. Οραματιζόμαστε ένα κτίριο‐μπαταρία που θα ανατροφοδοτεί το αστικό σκηνικό με στιγμιότυπα – ένα momentum που θα επιταχύνει τη συνεχή ροή του κοινού στο εσωτερικό του. Προγραμματικά το διαγώνιο κενό οργανώνει τους χώρους της βιβλιοθήκης δημιουργώντας διαφορετικές ποιότητες χώρων σε επίπεδο φωτισμού, ακουστικής και δραστηριοτήτων που είναι ικανές να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις μιας σύγχρονης βιβλιοθήκης.

Από το αποτέλεσμά και τα σχόλια κοινού και κριτών πιστεύουμε ότι η επιτυχία της πρότασης προέρχεται από την καθαρότητά της τόσο σε επίπεδο ιδέας όσο και επίλυσης. Η δια- φορετικότητά της σε σχέση με τις υπόλοιπες προτάσεις και ιδιαίτερα σε σχέση με το δεύτερο και το τρίτο βραβείο, έγκειται στο γεγονός ότι το κτίριο αναδεικνύει την λειτουργία του μέσα από μια προγραμματική όψη προς την πόλη η οποία ορίζει και την ογκοπλασία του. 

Τι πιο πολύτιμο θεωρείτε πως σας προσέφερε το Τμήμα Αρχιτεκτονικής της Πάτρας, το οποίο εντάσσεται και στη λίστα με τις 100 καλύτερες αρχιτεκτονικές σχολές της Ευρώπης;

Ένα από τα πιο βασικά στοιχεία της Σχολής ήταν το πλούσιο πρόγραμμα σπουδών. Οι διαφορετικές κατευθύνσεις βοήθησαν ώστε να αποκτήσουμε μια γενική θεώρηση ως προς την αρχιτεκτονική και να επηρεαστούμε από διαφορετικά ρεύματα και τομείς. ‘Ένα άλλο θετικό στοιχείο είναι η νεαρή ηλικία του Τμήματος, πράγμα που οδήγησε σε μια αναθεωρημένη όψη της εκπαίδευσης στην αρχιτεκτονική σε σχέση με άλλες αρχιτεκτονικές σχολές στην Ελλάδα. Επίσης, το Τμήμα ενίσχυε τους φοιτητές μέσα από τις διαλέξεις και τις ημερίδες που οργανώνονταν, όπου ήρθαμε σε επαφή με πολλά αρχιτεκτονικά γραφεία, θεωρητικούς αρχιτέκτονες και εικαστικούς. Τέλος, ο περιορισμένος αριθμός εισαχθέντων βοήθησε στο να έχουμε επαφή με τους καθηγητές και μια πιο ποιοτική αλληλεπίδραση μαζί τους.

Κατά τη γνώμη σας, πού υπερέχει και σε τι υστερεί το ελληνικό πανεπιστήμιο; Πώς θα μπορούσε να καταστεί πιο «ανταγωνιστικό»;

Μέσα από την επαφή με πανεπιστήμια άλλων χωρών, μπορούμε να πούμε ξεκάθαρα ότι η γνώση στο ελληνικό πανεπιστήμιο είναι υψηλού επιπέδου ποσοτικά και ποιοτικά. Έρχεται σε αντίθεση με αυτό το γεγονός ότι δεν υπάρχει ένας μηχανισμός συσχέτισης της θεωρητικής γνώσης με τη πρακτική εφαρμογή και το εργασιακό περιβάλλον όπου θα καταστούσε συνάμα το πανεπιστήμιο πιο ανταγωνιστικό. 

Με βάση τη σημερινή σας εμπειρία, τι βελτιώσεις θα προτείνατε στο Πρόγραμμα Σπουδών του Τμήματος Αρχιτεκτονικής της Πάτρας; Σε τι θα θέλατε να είχατε εκπαιδευτεί καλύτερα;

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μείωση του αριθμού καθηγητών στο Τμήμα, το οποίο οδηγεί σε άμεση συρρίκνωση του προγράμματος σπουδών. Ο βασικός στόχος του Τμήματος θα πρέπει να είναι η πολυσημία στην αρχιτεκτονική και αυτό επιτυγχάνεται μέσα από τις διαφορετικές κατευθύνσεις στο πρόγραμμα και με πλούσιο διδακτικό προσωπικό. Η εκπαίδευση σε επίπεδο παραγωγής ιδεών ήταν πιο έντονη σε σχέση με την υλοποίηση με πραγματικές απαιτήσεις.

Πώς οραματίζεστε την Αρχιτεκτονική του μέλλοντος;

Για εμάς η αρχιτεκτονική συνδέεται άμεσα με τη πόλη και πρέπει να στοχεύει στην ενίσχυση της αστικότητας, χωρίς να ξεχνά τις προγραμματικές απαιτήσεις. Συχνά παρατηρείται να αποκτά έναν χαρακτήρα κερδοσκοπικό, υπαγορεύοντας τις απαιτήσεις της σύγχρονης κοινωνίας και αγοράς. Πιστεύουμε ότι τα δημόσια κτίρια όπως οι βιβλιοθήκες, πανεπιστήμια και μουσεία είναι τα πρώτα ιδρύματα όπου η αρχιτεκτονική έχει πρωτεύοντα ρόλο ως κοινωνικός πομπός. Σαν κολεκτίβα στοχεύουμε στην αρχιτεκτονική δημόσιων κτηρίων και όχι μόνο.

Τέλος, τι θα συμβουλεύατε τους φοιτητές και ιδιαιτέρως τους νέους απόφοιτους του Τμήματος Αρχιτεκτονικής της Πάτρας που ξεκινούν την σταδιοδρομία τους στην Ελλάδα του σήμερα;

Αδιάκοπη δουλειά με πάθος, αισιοδοξία και διαφορετικά ερεθίσματα στην αρχιτεκτονική. Θα αναφέρουμε κάποια πράγματα που δεν είναι τόσο συμβουλές όσο ο τρόπος δουλειάς που εμείς ενστερνιστήκαμε σαν ομάδα. Η συμμετοχή σε διαγωνισμούς όπου λειτουργείς με πραγματικές απαιτήσεις εκτός ακαδημαϊκού περιβάλλοντος και κυρίως, η δύναμη της ομαδικής εργασίας στην αρχιτεκτονική. Εμείς σαν μια κολεκτίβα αρχιτεκτόνων με διαφορετικά υπόβαθρα προσπαθούμε συνέχεια να κάνουμε νέες συνεργασίες που οδηγούν σε νέες αρχιτεκτονικές αναζητήσεις. 

Αρχιτεκτονικό γραφείο Architects for Urbanity, Rotterdam, NL

Ίργκεν Σαλιάνι (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας_Π.Θ.), Μαρίνα Κουνάβη (Πανεπιστήμιο Πατρών_Π.Π.), Κατερίνα Πετροχείλου (Π.Π.), Λιάνα Σοφιάδη (Π.Θ.), Karolina Szóstkiewicz (Warsaw University of Technology)

Περισσότερες πληροφορίες για το διαγωνισμό: http://www.varnalibrary.bg/ Η ιστοσελίδα των Architects For Urbanity: http://architectsforurbanity.com/