Η αξιολόγηση ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης μέσω διεθνών συστημάτων κατάταξης (University Rankings) αποκτά διαρκώς αυξανόμενη σημασία αφού επιτρέπει τη συγκριτική αποτίμηση των επιδόσεων ενός Πανεπιστημίου σε σχέση με άλλα ιδρύματα σε παγκόσμιο επίπεδο. Σε αυτό συνηγορεί και η ειδική αναφορά τους στις ετήσιες εκθέσεις για την Ποιότητα της Ανώτατης Εκπαίδευσης της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης (ΕΘΑΕΕ) καθώς και η συμπερίληψη δεικτών αξιολόγησης των θέσεων των Πανεπιστημίων σε αυτές τις κατατάξεις, κατά την εφαρμογή του συστήματος κατανομής της χρηματοδότησής τους σύμφωνα με τα ποιοτικά κριτήρια. Η ερμηνεία των καταλόγων κατάταξης οφείλει να είναι προσεκτική, αφού το ελληνικό σύστημα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης έχει τις δικές του ιδιαιτερότητες που δεν συνάδουν απόλυτα με πρακτικές του εξωτερικού, ενώ παράλληλα ορισμένοι επιστημονικοί κλάδοι, όπως για παράδειγμα οι ανθρωπιστικές και κοινωνικές σπουδές, δεν καλύπτονται από τα εργαλεία άντλησης δεδομένων, π.χ. βιβλιομετρικά, που χρησιμοποιούν οι διάφοροι οίκοι.
Τα συστήματα αντλούν στοιχεία για τις κατατάξεις τους από τρεις πηγές: (α) στατιστικά στοιχεία (δημογραφικά, οικονομικά, κλπ.) από τα ίδια τα ιδρύματα μέσω εφαρμογών που έχουν αναπτύξει τα ίδια ή συνεργαζόμενοι φορείς, βλ. Clarivate, (β) βιβλιομετρικά στοιχεία από δημοφιλείς βάσεις δεδομένων, όπως τις Scopus, Web of Science, Lens, OpenAlex, κ.ά., και (γ) απόψεις μέσω ερωτηματολογίων, βλ. περίπτωση αποτίμησης της φήμης που έχει ένα ίδρυμα από φορείς της αγοράς.
Θα πρέπει να σημειωθεί ότι τα συστήματα κατάταξης πλην της κύριας κατηγορίας, δημοσιεύουν και άλλες εκδόσεις, με κυριότερες τις θεματικές κατατάξεις (subject rankings), για τη θέση του ιδρύματος σε επιστημονικές περιοχές, ενώ δημοσιεύονται επίσης κατατάξεις απήχησης και βιωσιμότητας, που εστιάζουν στην απόδοση των ιδρυμάτων ως προς τη βιώσιμη λειτουργία τους και τη συνεισφορά τους στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών. Τέλος, υπάρχουν και αξιοσημείωτες πρωτοβουλίες κάθετων κατατάξεων, δηλαδή συστημάτων που αφιερώνονται εξ ολοκλήρου σε ένα επιστημονικό πεδίο. Σε αυτό το σημείο αξίζει να σημειωθεί ότι συνήθως δεν αντιστοιχίζεται η θεματκή κατάταξη σε μία επιστημονική περιοχή με τον τίτλο ενός Τμήματος αλλά συχνά αυτή συμπεριλαμβάνει αντικείμενα περισσότερων Τμημάτων ενός Ιδρύματος.
Το έργο της συμμετοχής του Πανεπιστημίου Πατρών στα διεθνή συστήματα κατατάξεων συντονίζεται από τη Μονάδα Στρατηγικού Σχεδιασμού (Μ.Σ.Σ.), σε στενή συνεργασία και υπό την επιστημονική καθοδήγηση της Επιτροπής Διεθνών Κατατάξεων του Ιδρύματος. Η Μ.Σ.Σ. μεριμνά για τη συγκέντρωση, επεξεργασία και υποβολή των απαραίτητων δεδομένων, αντλώντας στοιχεία από τις αρμόδιες μονάδες του Πανεπιστημίου (Μονάδα Διασφάλισης Ποιότητας, Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας, Οικονομική Υπηρεσία, Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης κ.ά.). Η διαδικασία είναι εξαιρετικά σύνθετη, γιατί τα στοιχεία που πρέπει να υποβληθούν σε κάθε σύστημα γίνονται απαιτητά σε διαφορετικά χρονικά σημεία εντός του έτους και αναφέρονται σε παρελθόντα έτη (π.χ. οι δείκτες φήμης αφορούν συνήθως τη διετία πριν το έτος αναφοράς, ενώ τα βιβλιομετρικά καλύπτουν μια περίοδο πέντε ετών πριν). Οι δε δείκτες, έστω και αν φαινομενικά μετρούν το ίδιο κριτήριο, διαφέρουν μεταξύ τους ή, όπως προαναφέρθηκε, δεν έχουν απόλυτη προσαρμογή στην ελληνική πραγματικότητα.
Η συμμετοχή του ιδρύματος εποπτεύεται από την Επιτροπή Διεθνών Κατατάξεων του Πανεπιστημίου Πατρών, η οποία συγκροτήθηκε το 2020 με απόφαση της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου Πατρών (συνεδρίαση 174/10.09.2020) μετά από εισήγηση του Πρύτανη Καθηγητή Χρήστου Μπούρα. Η Επιτροπή ανασυγκροτήθηκε το 2021 (187/26.05.2021), το 2023 (226/20.12.2023), το 2024 (238/21.10.2024) και το 2025 (46/22.5.2025).
Η Επιτροπή δημοσιεύει τακτικά την αναφορά για τη θέση του ιδρύματος στις κατατάξεις που παρακολουθεί και συμμετέχει συστηματικά.